Bệnh viện Trung ương Huế đang tích cực chuẩn bị các điều kiện về hạ tầng, nhân lực và kỹ thuật nhằm triển khai Trung tâm xạ trị proton – công nghệ xạ trị hiện đại hàng đầu thế giới hiện nay, mở ra cơ hội tiếp cận phương pháp điều trị ung thư tiên tiến cho người bệnh trong nước.
1. Xạ trị proton – bước tiến vượt trội trong điều trị ung thư
Xạ trị proton là phương pháp sử dụng chùm hạt proton năng lượng cao, có khả năng xuyên sâu từ khoảng 5 cm đến 30 cm trong cơ thể để tiêu diệt tế bào ung thư. Nhờ đặc tính vật lý đặc biệt – hiệu ứng đỉnh Bragg, năng lượng của proton được giải phóng tập trung tối đa tại khối u và gần như dừng lại ngay sau đó.
Ưu điểm nổi bật của xạ trị proton là giảm tối đa tổn thương mô lành xung quanh, hạn chế tác dụng phụ, giúp người bệnh duy trì chất lượng sống tốt hơn sau điều trị. Phương pháp này đặc biệt phù hợp với bệnh nhi, cũng như các khối u nằm gần cơ quan quan trọng như não, tim, phổi, tủy sống.
2. Bối cảnh triển khai trên thế giới và tại Việt Nam
Tính đến năm 2025, trên thế giới có khoảng 114 trung tâm xạ trị proton, trong đó Hoa Kỳ dẫn đầu với 45 trung tâm. Tại khu vực Đông Nam Á, Singapore đã có 4 trung tâm và Thái Lan có 1 trung tâm xạ trị proton đang hoạt động.
Tại Việt Nam, sau nhiều năm đầu tư hệ thống trang thiết bị hiện đại như PET/CT, máy gia tốc xạ trị, ngành y tế đang từng bước hướng tới triển khai xạ trị proton nhằm nâng cao hiệu quả điều trị ung thư và tiệm cận trình độ y học tiên tiến. Bộ Y tế đang hoàn thiện Đề án xây dựng các trung tâm xạ trị proton giai đoạn 2026 – 2030.
3. Dự án Trung tâm xạ trị proton tại Bệnh viện Trung ương Huế
Bệnh viện Trung ương Huế là một trong những đơn vị tiên phong chuẩn bị triển khai công nghệ này. Ngày 17/7/2025, bệnh viện đã trình báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư xây dựng Trung tâm xạ trị proton lên Bộ Y tế.
Theo kế hoạch, trung tâm dự kiến được xây dựng trên khu đất rộng khoảng 5.700 m² tại số 12 Nguyễn Văn Cừ, TP. Huế, gần cơ sở chính của bệnh viện. Bệnh viện hiện có đội ngũ chuyên gia ung bướu, xạ trị giàu kinh nghiệm, cùng hệ thống cơ sở hạ tầng kỹ thuật đồng bộ, đủ điều kiện tiếp nhận và vận hành công nghệ cao.
Mục tiêu của dự án là đưa Bệnh viện Trung ương Huế trở thành trung tâm điều trị ung thư chuyên sâu hàng đầu khu vực Đông Nam Á, đồng thời là một trong 6 bệnh viện hạng đặc biệt được nâng cấp đạt tiêu chuẩn quốc tế theo quy hoạch của Chính phủ.
4. Ý nghĩa đối với người bệnh và xã hội
Việc xây dựng các trung tâm xạ trị proton tại Việt Nam mang lại nhiều lợi ích thiết thực:
Giảm chi phí và gánh nặng kinh tế cho người bệnh, hạn chế tình trạng phải ra nước ngoài điều trị với chi phí rất cao;
Nâng cao cơ hội sống và chất lượng sống cho bệnh nhân ung thư;
Tạo điều kiện thu hút bệnh nhân quốc tế đến Việt Nam điều trị, góp phần phát triển y tế chất lượng cao;
Khẳng định bước tiến của y học Việt Nam trong quá trình hội nhập và tiệm cận trình độ y tế các quốc gia phát triển.