1. Tổng quan
Truyền máu và chế phẩm máu là biện pháp quan trọng trong cấp cứu, giúp ổn định tuần hoàn, duy trì oxy mô và cứu sống người bệnh trong các tình huống như mất máu cấp, chảy máu nặng, rối loạn đông máu. Tuy nhiên, truyền máu chỉ an toàn khi đúng chỉ định, đúng quy trình, đúng theo dõi.
2. Nguyên tắc sử dụng máu an toàn
Chỉ truyền khi có chỉ định rõ ràng, ưu tiên “đúng chế phẩm – đúng người bệnh – đúng liều – đúng thời điểm”.
Kiểm soát danh tính người bệnh và đối chiếu thông tin mẫu xét nghiệm trước truyền.
Ưu tiên xử trí nguyên nhân chảy máu song song với hồi sức (cầm máu, phẫu thuật, can thiệp…).
Theo dõi sát phản ứng truyền máu để phát hiện sớm biến chứng.
3. Quy trình tóm tắt trong cấp cứu
Đánh giá nhanh tình trạng sốc/mất máu, thiết lập đường truyền và hồi sức ban đầu.
Lấy mẫu xét nghiệm cần thiết và chỉ định nhóm máu – hòa hợp.
Lựa chọn chế phẩm phù hợp theo mục tiêu điều trị (hồng cầu, huyết tương, tiểu cầu…).
Thực hiện truyền máu theo đúng tốc độ, đúng theo dõi và ghi nhận đầy đủ.
4. Theo dõi trong và sau truyền máu
Theo dõi mạch, huyết áp, nhịp thở, SpO₂, nhiệt độ và tình trạng lâm sàng.
Quan sát dấu hiệu bất thường: Sốt rét run, mẩn ngứa, khó thở, đau ngực, tụt huyết áp, nước tiểu sẫm màu.
Khi nghi phản ứng truyền máu: Ngừng truyền ngay, giữ đường truyền, báo bác sĩ và xử trí theo phác đồ của cơ sở y tế.
5. Lưu ý trong quản lý máu và chế phẩm máu
Bảo quản, vận chuyển đúng điều kiện để bảo đảm chất lượng chế phẩm.
Thực hiện kiểm soát tồn kho, hạn dùng và truy xuất nguồn gốc theo quy định nội bộ.
Đào tạo định kỳ và chuẩn hóa quy trình giúp giảm sai sót và nâng cao an toàn người bệnh.